Van Điều Khiển Nước Honeywell: Cách Chọn Theo Kvs

Bảng vật tư ghi “van 2 ngã DN32” và thế là xong — nhưng hai van cùng DN32 có thể khác nhau gấp mấy lần về lưu lượng đi qua, tuỳ Kvs. Chọn van theo đường kính ống là cách chọn sai phổ biến nhất trong hệ nước HVAC: van quá lớn thì điều tiết như công tắc, van quá nhỏ thì bơm phải bù áp suốt vòng đời toà nhà. Bài này nói về van điều khiển nước (control valve) theo Kvs, mở đầu bằng V5011P1012 Honeywell van cầu 2 ngã DN32.

Sáu van điều khiển nước Honeywell đang bán tại SmartNest, xếp theo cỡ và Kvs. Thông số lấy từ trang sản phẩm từng mã.

Kvs là gì và vì sao nó quan trọng hơn DN

Kvs là lưu lượng nước (m³/h) đi qua van mở hết khi chênh áp trên van đúng bằng 1 bar. Nó mô tả khả năng cho nước qua, còn DN chỉ mô tả kích thước cơ khí để nối ống. Hai van DN32 có thể có Kvs rất khác nhau, và chính Kvs quyết định van có điều tiết được hay không.

Cách chọn: lấy lưu lượng thiết kế của nhánh (m³/h), chọn chênh áp mong muốn trên van khi mở hết — thường 20 – 50% tổng tổn thất của nhánh — rồi tính Kvs cần thiết. Van có Kvs gần nhất phía dưới con số đó thường là lựa chọn đúng, vì thừa Kvs tệ hơn thiếu.

⚙️ Van thừa Kvs: triệu chứng rất dễ nhận

Van quá lớn thì toàn bộ dải lưu lượng cần dùng chỉ nằm trong 10 – 20% hành trình đầu. Kết quả: nhiệt độ phòng dao động lên xuống quanh setpoint, van chạy liên tục, ty và gioăng mài nhanh, và người vận hành kết luận “van điều khiển kém”. Đổi sang van nhỏ hơn một cấp Kvs thường giải quyết được mà không phải sửa gì khác — nhưng lúc đó ống đã lắp xong, nên tính đúng từ đầu rẻ hơn nhiều.

On/off hay tuyến tính: chọn theo tải, không theo giá

• FCU phòng khách sạn, phòng ở: V5832A4008 Honeywell van cầu 2 ngã DN15 hoặc van điện on/off như VC6013AJC1000T Honeywell van điện 2 ngã 3/4 inch và VC6013APC1000T Honeywell van điện 2 ngã 1 inch là đủ — tải nhỏ, quán tính nhiệt của phòng lớn, on/off không gây dao động đáng kể.
• AHU, dàn lạnh lớn, hệ cần giữ nhiệt độ gió cấp: phải dùng van tuyến tính — V5825B1068 Honeywell van tuyến tính DN20 PN25 cho nhánh nhỏ, V5011P1012 Honeywell van cầu DN32 cho nhánh trung bình.
• Nhánh có chênh áp lớn (gần bơm, ống góp tầng hầm): dùng van cân bằng áp như V5025A1100 Honeywell van cân bằng áp suất DN40 — thiết kế cân bằng áp cho phép dùng đầu chấp hành lực vừa phải mà vẫn đóng kín được, thay vì phải lên động cơ lớn hơn.
• Van bi điều khiển cho FCU: VN32A20PP Honeywell van bi điều khiển DN20 — gọn, kín tốt, phù hợp khi không có chỗ cho van cầu.

⚠️ Lưu ý khi lắp: lắp lọc Y trước van — hạt hàn và cặn ống là nguyên nhân số một làm van không đóng kín, và một hạt cát kẹt ở đế van đủ để phá cả vụ nghiệm thu. Chừa đoạn ống thẳng và không lắp ngay sau khuỷu. Hướng dòng chảy phải theo mũi tên trên thân van, ngược chiều là lực đóng bị đảo và động cơ có thể không thắng được áp. Với van mặt bích PN25, siết bu lông đối xứng theo thứ tự chéo; siết lệch làm hở gioăng ở áp cao. Cuối cùng, sau khi chạy thử, xả khí ở điểm cao nhất — bọt khí trong thân van gây tiếng kêu mà nhiều người tưởng là van lỗi.

Đừng chọn động cơ van rời khỏi thân van

Một van điều khiển gồm hai phần bán riêng: thân van (có Kvs, cấp áp, kiểu nối) và đầu chấp hành (lực đóng, tín hiệu điều khiển, nguồn). Hai phần phải khớp nhau về lực close-off: V5825B1068 có close-off tới 2500 kPa, nhưng con số đó chỉ đạt được khi ghép đúng đầu chấp hành có lực tương ứng. Khi hỏi báo giá, gửi cả ba thông tin: lưu lượng nhánh, chênh áp sẵn có và tín hiệu điều khiển từ DDC — thiếu một trong ba thì không chọn được cặp đúng.

Câu hỏi hay gặp

❓ Van điều khiển nước 2 ngã hay 3 ngã?

2 ngã thay đổi lưu lượng qua dàn, phù hợp hệ có bơm biến tần và van cân bằng nhánh — đây là hướng tiết kiệm điện bơm. 3 ngã giữ lưu lượng vòng gần như không đổi và trộn dòng, phù hợp hệ bơm cố định hoặc dàn cần lưu lượng tối thiểu. Quyết định này thuộc thiết kế thuỷ lực của cả vòng, không phải chọn theo từng FCU.

❓ Đặc tính “phần trăm đều” nghĩa là gì?

Là quan hệ giữa hành trình van và lưu lượng: mỗi phần trăm hành trình tăng thêm cho cùng một tỉ lệ phần trăm lưu lượng, chứ không phải cùng một lượng tuyệt đối. Đặc tính này bù lại phi tuyến của dàn trao đổi nhiệt, nên tổng thể vòng điều khiển ổn định hơn. Rangeability 50:1 nghĩa là van vẫn điều tiết được khi lưu lượng chỉ còn 1/50 mức tối đa.

❓ Rò rỉ 0,02% Kvs có đáng lo không?

Không, đó là mức rò rỉ rất nhỏ theo tiêu chuẩn cho van điều khiển. Điều đáng lo là rò rỉ vượt xa thông số vì cặn kẹt đế van hoặc vì đầu chấp hành thiếu lực. Với hệ cần đóng tuyệt đối (ví dụ tách dàn để bảo trì) thì dùng van chặn riêng, không trông vào van điều khiển.

❓ Đổi van cũ sang mã mới, cần đo gì?

Bốn số: DN, khoảng cách mặt bích hoặc kiểu ren, Kvs cũ (nếu còn nhãn) và lưu lượng nhánh thực tế. Kèm ảnh đầu chấp hành hiện có — nhiều trường hợp chỉ cần đổi thân van và giữ nguyên động cơ, tiết kiệm được phần lớn chi phí.

📚 Đọc thêm

• V5025A1126 Honeywell van cân bằng áp suất DN65 — bản cỡ lớn cho ống góp
• V5025A1118 Honeywell van cân bằng áp suất DN50 — Kvs 40, mặt bích ISO 7005-2

🔎 Các mã van điều khiển Honeywell khác

📞 Liên hệ báo giá van điều khiển nước

📍 Địa chỉ: 188 Đường số 7, Khu Dân Cư Trung Sơn, Xã Bình Hưng, TP. Hồ Chí Minh

📧 Email: info@smartnest.vn

☎️ Hotline: 0787 726 677

🌐 Facebook: Smartnest